• Değer Berkin

Kitap önerisi: "Yeryüzünde bir an için muhteşemiz"

"Her kar tanesinin birbirinden farklı olduğunu söylerler, ama kar fırtınası hepimizin üstünü aynı şekilde örtüyor."

"Küçük Köpek" takma adlı, Vietnamlı şair Ocean Vuong'un okuma yazma bilmeyen ve yazdıklarını büyük ihtimal hiç okuyamayacak olan annesine hitaben yazdığı içinde pek çok kişisel itirafla birlikte olgunlaşma sürecini anlatan mektup niteliğinde, duygusal ama gerçekçi otobiyografik bir kitap olan "Yeryüzünde bir an için muhteşemiz"(İng. On earth we are briefly gorgeous) bu yıl okumayı bitirdiğim ilk kitap oldu.




Vietnam Savaşı'ndan kaçarak Amerika'ya yerleşen Vietnamlı bir ailenin beyaz Amerika'da ırkçılığa maruz kalışı, İngilizce bilmeyen annesine tercüman olmak için İngilizce'yi öğrenme gayreti, çocukken okulda yaşadıkları, mevsimlik işçi olarak tütün tarlalarında çalıştığı dönemler, ilk aşkıyla yaşadığı buruk hikaye ve en önemlisi annesi ile olan sorunlu ama sıcak ilişkisini konu alan, geçmişe gidip gelmelerle süslenen kitap, kimlik arayışında bir çocuğun dilin iyileştirici etkisiyle yazara dönüşümünü anlatıyor. Yazar Vuong'un şairliğini kitabın her satırında, hayatı sorguladığı, yaşadığı ve kendisine anlatılan hikayeleri paylaşımında çok açık bir şekilde hissedebiliyorsunuz.


Annesi Rose ile olan çatışmalı ama bir o kadar da içten bağını derinden hissettiğiniz kitapta, anneannesi Lan ile kurduğu özel bağdan da etkileniyorsunuz. Pembe bisikletli, sarı benizli Vuong, İngilizce bilmeyen annesi için Victoria's Secret'tan iç çamaşır sipariş eden Vuong, sınıf farkını, bahşiş alabilmek için müşterilere 'afedersiniz' diyerek sürekli özür dilemek durumda kalan alt sınıftan gelen Vuong, yaşadıklarını cesaret isteyen detayları ile paylaşan Vuong, bizonların öndeki ailelerini takip ederek uçurumdan neden atladıklarını sorgulayan Vuong, duygu yüklü ama bir o kadar da gerçekçi üslubuyla okuyucuyu kesinlikle etkiliyor.


Kitaptan derlediğim bazı alıntılar:

""Hiç bir sahne kurup," dedin, bir Thomas Kinkade evini boyarken, "kendini onun içine yerleştirdiğin oldu mu? Hiç bir manzaranın içinde kendinden daha uzağa ve derinlere giderken kendi ardından seyre daldığın oldu mu?" Tarif ettiğin şeyin yazmak olduğunu sana nasıl anlatabilirdim."


"Bir ülke ömür boyu hapisten başka nedir ki?"


"Güneye uçan monarklar kuzeye dönmeyecekler. O halde, her gidiş son gidiş. Yalnız çocukları geri geliyor. Yalnızca gelecek, geçmişi yeniden ziyaret ediyor."


"Hani Six Flags'deyken, tek başıma binemeyecek kadar korkttuğum için benimle birlikte Süpermenli lunapark trenine binmiştin. Sonra kafan çöp tenekesinin içinde, saatlerce kusmuştun. Cırlak neşemin arasında sana Teşekkür ederim demeyi unutmuştum."


"Hani bir mutfak bıçağı vardı -hışımla kapmış, sonra bırakmış ve titreyerek, fısıldar gibi 'Defol,' demiştin, 'defol.' Ve ben koşarak kapıdan çıkıp zifiri yaz gecesine karışmıştım. On yaşımda olduğumu unutana, kalbimin atışı dışında kendime dair bir şey duyamayana kadar koşmuştum."


"Hayatının en mutlu gününü hatırlıyor musun? Ya da en hüzünlü gününü? Hüzünle mutluluk birleştirilip koyu mor bir duygu yaratılabilir mi diye düşündün mü hiç - iyi değil, kötü de değil, sadece hayatını öyle ya da böyle yaşamak zorunda kalmadığın için harika olan bir duygu?"


"Belki de aynalara yalnızca - ne kadar aldatıcı olursa olsun - güzellik aramak için değil, - gerçeklere rağmen - hala burada olduğumuzdan emin olmak için bakıyoruzdur."


"Aynaya bakarken, kendimi var olmayabileceğim bir geleceğe kopyalayıp naklediyorum."


"Virgülün - devamlılığı ifade eden şu kavisin - fetüse benzemesi tesadüf değil, anne."


"Hiçbir şey sonsuza kadar sürmez diyorlar ama aslında sadece sevemeyecekleri kadar uzun sürmesinden korkuyorlar."


"Aslında Mutlu musun? demek isterken sürekli İyi misin? dediğim için özür dilerim."


"Kendini kararmakta olan bir dünyada sıkışıp kalmış bulursan, vücudun içinin hep bu kadar karanlık olduğunu hatırla. Orada kalp, her kanun gibi, yalnızca yaşayanlar için durur."


"Yaşamı muhafaza etmeye çalışırız - içinde bulunduğu vücuda dayanma şansı olmadığını bildiğimizde bile. Vücudumuzu besleriz, rahat ettiririz, yıkarız, tedavi ederiz, okşarız, hatta ona şarkı söyleriz. Bu temel işlevlere cesur ya da özverili olduğumuz için değil, bu nefes alıp vermek gibi türümüzün en asli eylemi olduğu için itina gösteririz: Zaman onu geride bırakana dek vücudu ayakta tutmak."


"Özgürlük tamamen görecedir - sen bunu çok iyi biliyorsun - ve bazen hiçbir şekilde özgürlük değildir, sadece senden uzakta genişleyen kafestir, kafesin parmaklıkları mesafede ötürü iyi seçilemese de hala oradadır, nasıl yabani hayvanları doğa koruma alanlarında 'özgür' bıraktıklarında onları aslında daha geniş sınırlar içinde kontrol altında tutuyorlarsa öyle. Ama ben o genişlemeyi yine de kabul ettim. Çünkü bazen parmaklıkları görmemek yeterli oluyor."


"Çünkü günbatımı, hayatta kalma mücadelesi gibi sadece yok olmanın eşliğinde var olur. Muhteşem olmak için önce görülmen gerekir, ama görülmek de avlanmayı mümkün kılar."






337 views0 comments

Recent Posts

See All
15107369_10153974159415598_4052322808346960625_n
16508024_10155002472434458_2120307173929298739_n
12933020_10154082845499458_1276217349452624285_n
11116469_10153247520529458_829301096210781876_n
993638_10151514759780598_1633444238_n
315577_10150283308605598_1538531806_n
305220_10150283320950598_299163876_n
13606481_10154307071219458_5673880617635839946_n